Home arrow News arrow แบคทีเรียดื้อยาได้อย่างไร
แบคทีเรียดื้อยาได้อย่างไร Print E-mail
User Rating: / 0
PoorBest 
Post by Administrator   
จันทร์, 28 มกราคม 2008

คอลัมน์ ส่องโรค ไขสุภาพ

โดย ผศ.นพ.พิสนธิ์ จงตระกูล คณะแพทยศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ผู้อำนวยการโครงการ Antibiotics Smart Use

 

ยาต้านแบคทีเรียแบ่งออกได้เป็นหลายกลุ่มตามโครงสร้างทางเคมีของยาเหล่านั้น เช่น แบ่งเป็นกลุ่มบีตาแลคแทม ควิโนโลนส์ และแมคโครไลด์ โดยเพนนิซิลลินเป็นสมาชิกในกลุ่มบีตาแลคแทม นอร์ฟล็อกซาซินเป็นสมาชิกในกลุ่มควิโนโลนส์ และอีริโทรมัยซินเป็นสมาชิกในกลุ่มแมคโครไลด์

        ยาต้านแบคทีเรียบางกลุ่มเช่นยาในกลุ่มแมคโครไลด์ออกฤทธิ์ยับยั้งการเจริญเติบโตของแบคทีเรียด้วยการขัดขวางการสร้างโปรตีน

ยาต้านแบคทีเรียบางกลุ่มเช่นยาในกลุ่มบีตาแลคแทมออกฤทธิ์ฆ่าเชื้อแบคทีเรียด้วยการขัดขวางการสร้างผนังเซลล์ของแบคทีเรีย เมื่อแบคทีเรียมีผนังเซลล์ที่ไม่สมบูรณ์เซลล์จะแตกและตายไป

         ยาที่ออกฤทธิ์ขัดขวางการสร้างผนังเซลล์จะออกฤทธิ์ได้ต่อเมื่อยาสามารถจับกับตัวรับที่กระจัดกระจายอยู่ทั่วไปตามผิวเซลล์ของแบคทีเรีย

ยาที่ออกฤทธิ์ขัดขวางการสร้างโปรตีนหรือสารที่จำเป็นในการขยายพันธ์จำเป็นต้องซึมผ่านผนังเซลล์ของแบคทีเรียเข้าไปภายในเซลล์ผ่านทางรูที่ผนังเซลล์ซึ่งใช้รับสารอาหารของแบคทีเรียแล้วทำการขัดขวางกระบวนการเมแทบอลิซึมภายในเซลล์ของแบคทีเรีย

        แบคทีเรียดื้อยาได้ด้วยการกลไกต่างๆ หลายวิธีเช่นสร้างเอ็นไซม์มาทำลายยาเพื่อไม่ให้ยาสัมผัสกับตัวรับ เปลี่ยนแปลงรูปร่างของตัวรับทำให้ยาไม่สามารถจับกับตัวรับได้

        ยิ่งมีการใช้ยาต้านแบคทีเรียมาก แบคทีเรียยิ่งพัฒนาวิธีการดื้อยามากขึ้น ปัจจุบันมีเชื้อหลายชนิดที่แทบไม่มียาใดรักษาได้ปรากฏเพิ่มขึ้นตลอดเวลาเช่นเชื้อเอ็มอาร์เอสเอ เชื้อวีอาร์อี เชื้อเอ็มดีอาร์ เชื้อพีอาร์เอสพีและเชื้ออะซินีโตแบคเตอร์ เป็นต้น

 

ที่มา หนังสือพิมพ์ มติชน วันที่ 28 มกราคม พ.ศ. 2551

< Previous   Next >